Խաչքարեր

Սեպագրեր

Վիմագրեր

You are here

Սևանա լճի անվանումների հետ կապված ավանդությունները

Մասնակիցը եղի՛ր մեր հետաքրիր արշավներին

           Պատմական անցյալում Սևանա լճի անունը բազմիցս, փոխվել Է՝ Գեղամա ծով, Գեղարքունի, Գյոկչա, Գոկչա, Դարյա-Շիրին, Քուքչա-Դարյա, Քուքչա-Թենգիզ։ Սրանցից յուրաքանչյուրի հետ լեգենդներ են կապված։ Այսպես՝ իբր, Վանի հայերը վերաբնակվեցին Սևանի ափերին, կարծելով, որ սա Էլ մի այնպիսի լիճ է ինչպիսին Վանա լիճը։ Սակայն դաժան ձմեռը փշրեց նրանց հույսերը, և նրանք վշտացած բացականչեցին՝ «Սև Վան եկավ մեր գլխին...», այստեղից էլ լճի անունը մնաց Սևան։
          Գիտությունը ասում է , որ Սևան անունը գալիս է սապագրային ժամանակաշրջանից և ծագում է «սիուննա» կամ «շանա» բառերից, որը նշանակում է «լճային աշխարհ»։

          Գեղամա ծով» անվանման մեկնաբանությունը գտնում ենք Խորենացու մոտ։ Հնագույն  մայրաաղաք Ար­մավիրում .Ամասիային ծնվում է արու զավակ՝ Գեղամը։  Մեծանալով ու առնականալով Գեղամը անցնում է լեռների այն կողմը և դուսր է գալիս Սևանի ափ, բարեկարգում է երկիրը, որից էլ ծովն ստանում է Գեղամա ծով անվանումը։         

        Մինչև XIX դարի կեսերը, ավելի ճիշտ մինչև Արևել­յան Հայաստանը Ռուսաստանի կազմի մեջ մտնելը (1828թ.) , լիճը կոչվում Էր Գյոկչա կամ Գոկչա, և այդ անվանումը հանդիում է գրական շատ աղբյուրներում, որ նշանակում է «Կապույտ ջուր»։ Հհետաքրքրական մի լեգենդ կա «Գոկչայ» անվան  հետ ։

         Ըստ այդմ , իբր թե Լենկ Թեմարը Սևանի ավազանը նվաճելուց հե­տո հարցնում Է Մելիք Մանուչարին, թե որքա՞ն է նրա հարստությունը

       — Թող ապրի խանը,– աատասխանոսք   է Մելիքը,-ես այնքան հարուստ եմ, որ քո ողորմածությամբ կարող եմ ձեթով   ոռոգել   Մազրայի   դաշտը։

       — Գյոկչա (գեղեցիկ է),– բացականչում է ակնապիշ Լենկ Թեմուրը,– չոխ գյոկչա (շատ գեղեցիկ է) այն բոլորը, ինչ ես տեսնում եմ։

          Այդ օրվանից լիճը կոչվեց Գյոկչայ

Պարսիկները լիճն անվանում էին Դարյա Շիրին, որ նշանակում Է քաղցրահամ լիճ, թուրքերն անվանում էին՝ Քուքչա– Դարյա կամ Քուքչա Թենգիզ,  որ նշանակում է կա­պույտ ծով։

 

Օգտագործված գրականություն, Հ. Գաբրիելյան, Մարգարտյա Սևան, Երևան, 1980թ.։

Հարցում

Արեգնափայլի Ձե՛ր գնահատականը:

Մենք Facebook-ում

Այցելուներ

  • Բոլոր այցերը: 300101
  • Բոլոր այցելուները: 26309
  • Գրանցված օգտատերեր: 2
  • Վերջին գրանցված օգտատերը: sipan4434
  • Հրապարակված նյութեր: 270
  • Ձեր IP-ն: 54.80.227.189
  • Սկսած՝: 21/02/2017 - 22:52